Doorgaan naar hoofdcontent

Enkutatash: Ethiopisch Nieuwjaar

Ethiopië heeft niet zoals in het westen de Gregoriaanse jaartelling, maar een eigen kalender: de Ge'ez-kalender, gebaseerd op de Koptische kalender uit het oude Egypte. Er zijn twaalf maanden van ieder 30 dagen en een dertiende maand met 5 dagen. Iedere vier jaar bestaat de laatste maand uit 6 dagen. De maanden hebben namen in het Ge'ez en een ander ritme. Zo is de eerste dag van het Ethiopisch jaar, 1 Mäskäräm, in de Europese kalender 11 september (schrikkeljaar 12 september). Verder is er een verschil in de jaartelling, doordat hier de berekening van Annianus van Alexandrië voor de datum van de Opstanding van Jezus wordt aangehouden. In Europa gaat men uit van een berekening van ruim zeven jaren eerder. 

Afgelopen weekend werd de Ethiopische jaarwisseling gevierd: op vrijdag was de laatste dag van 2013 en zaterdag is het jaar 2014 begonnen. De afsluiting van het oude jaar wordt gevierd met een groot vuur. Niet rond middernacht maar in de avond rond 8en onze tijd, als het al goed donker is. 

In Ethiopië is niet alleen de kalender anders, ook de tijdsaanduiding. Er wordt geteld in twee keer 12 uren, steeds van 6 tot 6 uur, gebaseerd op de zonsopgang en -ondergang. Doordat Ethiopië dichtbij de evenaar ligt, zijn de dagen en nachten vrijwel gelijk aan elkaar. Als je hier afspreekt met iemand, moet je dan ook altijd even checken welke tijd je gebruikt: de Europese of de Ethiopische. Is de afspraak om 9 uur, dan zou dat voor ons begin van de ochtend zijn, maar hier is dat 3 uur in de middag. Een heel ander moment dus! En om deze reden is opblijven tot middernacht hier niet logisch want dat is halverwege hun tijdsaanduiding en niet zoals bij ons in Nederland de start van opnieuw 24 uur, de nieuwe dag. Klinkt misschien heel ingewikkeld haha maar je leert hier te denken in beide manieren om de tijd en datum aan te geven. 

Op nieuwjaarsdag wordt in veel gezinnen het traditionele pittige kipgerecht Doro Wat gegeten, een feestmaal voor bijzondere dagen. Tijdens deze dagen wordt vaak Ethiopische kleding gedragen en zie je overal de kleuren geel en zwart. Dat heeft te maken met de gele bloemen die alleen deze maand bloeien. Het staat symbool voor de afsluiting van het regenseizoen en het begin van het nieuwe jaar. Daarom dragen veel vrouwen een bloem van vilt in het haar en zijn er overal versieringen van de gele bloemen te zien. 

Medewerkers blij met hun kado voor Nieuwjaar!

ESPBC viert de jaarwisseling ook met een groot vuur op oudejaarsavond, waarbij de guards gingen dansen en zingen. Bijzonder om mee te maken! Ook in Bishoftu zelf werden op veel plaatsen vuren aangestoken. 
Om op nieuwjaarsdag het feestmaal te eten, is het de traditie bij ESPBC dat alle medewerkers de dag ervoor een levende kip mee naar huis krijgen. Anne ging meehelpen met uitdelen, erg leuk om te zien hoe makkelijk ze om gaat met het vastpakken van de fladderende kippen! 

Verdelen van het vlees
Een kleine groep collega's hadden met elkaar, eveneens traditie, een koe gekocht die in de zeer vroege ochtend van nieuwjaar werd geslacht achterop het terrein. Het verse vlees werd onderling verdeeld en zal deels rauw opgegeten worden. Ouke had zijn wekker gezet om erbij te zijn en kreeg zelfs ook een klein stuk mee naar huis. Ontzettend aardig om met ons te delen! Daar hebben we zaterdagmiddag gelijk een lekker stoofpotje van gemaakt. Wel nog even in de koelkast gezet voor de volgende dag om samen met vrienden gezellig te eten. 

We waren namelijk op de eerste dag van 2014 in Ethiopië bij Etalem, haar zus Abeba en zoontje Kedush thuis uitgenodigd voor de Doro Wat maaltijd. Echt heel lekker! Ook de traditionele vers gebrande koffie en popcorn was er na het eten en ze had speciaal voor de feestdag gras op de grond gelegd. Super leuk om deze dag met hen te vieren! 

Met de groet "Melkam Addis Amet" wensen we iedereen een mooi Ethiopisch Nieuwjaar vol liefde en geluk!

Abeba, Kedush en Anne
 
Een bord gevuld met Doro Wat, Enjera, local cheese, Tips (geroosterd vlees) en Shiro (saus)

Samen met Anne koffie maken

Met elkaar het vuur aansteken op het ESPBC terrein


Reacties

Populaire posts van deze blog

Dire Dawa

Straat in Dire Dawa  Afgelopen week ​ had Anne vakantie van school en  zijn we met ons 3en naar het oosten van Ethiopië gegaan. In het code oranje gebied (alleen noodzakelijke reizen) liggen daar twee gele gebieden (relatief veilig): de steden Dire Dawa en Harar.  Met een domestic flight zijn we naar Dire Dawa gevlogen en eind van de middag de bergen in gereden naar Harar, waar we vier nachten in een tradi ​ti oneel guesthouse hebben geslapen, midden in de eeuwenoude stad. Daarover zal de volgende blog gaan, nu eerst over Dire Dawa, op de grens van de regio Oromia en Somali.  De naam van de stad is in het Somali Diridhaba, wat "where the Somali ancestor Dir hit his spear into the ground" betekent. In het Amhaars en Harari (lokale taal) geschreven als ድሬዳዋ: "Plain of Medicine" en het Oromo: Dirree Dhawaa, met als vertaling  'Place of Remedy'.  Er wonen al duizenden jaren mensen in deze omgeving, dat blijkt uit prehistorische rotstekeningen en de vondst van ge...

New Home - New Year

Anne met haar vlieger door onze straat in Bishoftu Sinds oktober werken en wonen we niet meer bij ESPBC en zijn we naar een leegstaand huis in de buurt gegaan, op de compound van Alfa Farm. Deze melkveeboerderij ligt aan Lake Chelekleka en heeft een Nlse manager, die met de Ethiopische Rakeb getrouwd is, met wie Hanneke de blindenschool lessen doet. Super fijn dat we daar konden wonen tot de Kerst. Heel dankbaar voor! Het huis staat naast de stallen met een grote tuin, waar Anne lekker kon spelen, een prachtig uitzicht en iedere dag op weg naar school liepen we tussen de koeien door. Soms werd er een kalfje geboren, zo bijzonder om mee te maken!  In november zijn we een aantal weken in Nl geweest ​, heerlijk om iedereen even te zien!  Weer terug in Ethiopië, moesten we al snel weer alles inpakken en zijn we naar een huurhuis in Bishoftu gegaan. Het was even wennen om niet meer op een compound te wonen met guards en veel ruimte om ons heen, maar het is een gezellig huis. We kon...

Trouwen in Uganda

Inmiddels hebben we een aantal traditional marriages en church weddings mogen meemaken van vrienden hier in Kumi. Lange dagen, maar met veel dansen, enthousiasme en muziek. Er is een groot verschil tussen beide soorten ceremonies. De traditional marriage is de overgang van de vrouw naar de familie van de man waarbij beide families elkaar ontmoeten en de bruidsschat wordt bepaald. In vroegere tijden was dit soms echt de eerste keer dat het koppel elkaar zag, maar de bruidsschat is nog steeds een belangrijk onderdeel van deze dag. De stamoudsten van de familie van de man en die van de vrouw zitten ieder in een kring waartussen een jonge man heen en weer loopt met het voorstel. Pas als beide families het eens zijn, kan het feest beginnen. Een mooi onderdeel hiervan is dat de vrouw afscheid neemt van haar moeder, oudere zussen, oma en tantes en hen bedankt dat ze haar al die jaren “gedragen” hebben: de opvoeding en verzorging van kinderen in Uganda is niet alleen een taak v...