zaterdag 31 maart 2012

Leven in Uganda (3)

Op de laatste dag van februari is de medisch directeur van Kumi Hospital, dokter Obaikol Ruth, moeder geworden. Ruth heeft een huis op Kumi Hospital terrein, maar is voor de bevalling en verlof naar haar man in Kampala gereisd. Het komt regelmatig voor in Uganda dat stellen op verschillende plekken in het land wonen en elkaar soms alleen in de weekenden zien. Toen we naar de hoofdstad gingen voor het project, zijn we ook bij haar op bezoek gegaan. We hebben namens de Stichting Kyoga en Hospital Staff een aankleedkussen en een speelmat als kraamkado mogen geven en haar lieve zoontje kunnen zien!

Deze week was er weer babynieuws! Onze collega Ademun Rose van de Nutrition Ward, waarmee Hanneke de speelmiddagen doet, is in het ziekenhuis bevallen. Ze had een vrij zware zwangerschap en stond onder toezicht van de gynaecoloog van Kumi Hospital. Er is zelfs een echo gemaakt om te zien of alles goed was (redelijk uitzonderlijk voor zwangerschappen hier in Uganda) waarop twee kinderen te zien waren. Bijna anderhalve maand te vroeg, zijn de baby’s gezond en zonder medisch ingrijpen ter wereld gekomen. Groot was de verbazing toen er na twee kinderen, een meisje en een jongen, nog een baby kwam! Rose is de trotse moeder van een drieling!

Gelukkig is alles goed gegaan en mocht ze de volgende dag al naar huis met haar dochter en zonen. De kinderen zijn heel klein, met name de baby die als laatst geboren werd (slechts 1.6 kg) en het is niet makkelijk voor het gezin om drie extra monden te voeden, zowel nu als in de toekomst. Rose zal ook goed voor zichzelf moeten zorgen om borstvoeding te kunnen geven en aangezien haar man geen baan heeft, zal ze over twee maanden weer volledig aan de slag moeten. We proberen haar dan ook te ondersteunen met babykleertjes en hopen in de hoofdstad flesvoeding te kunnen vinden.


Er is in Uganda niet alleen blijdschap bij de geboorte van een kind, maar tegelijk ook zorgen om hoe het hele gezin te onderhouden. Vanwege de grote kans op het verliezen van één of meerdere kinderen, bijvoorbeeld door malaria en slechte toegang tot de gezondheidszorg, waren gezinnen met acht tot tien kinderen nodig om mee te werken op het land en in huis, maar ook om later voor de ouders te kunnen zorgen.
Dagelijks zijn er vele handen nodig om het gezin van voedsel en water te voorzien, maar ook om bijvoorbeeld hout te verzamelen voor het koken of droog gras om daken te herstellen. Binnen de hoger opgeleide gezinnen lijkt het kinderaantal lager te worden en de leeftijd van de moeder bij het eerste kind hoger, door andere opvattingen en betere toegang tot medische zorg en geboortebeperkende middelen.

Niet alleen rondom kinderen is er een andere houding in Uganda, ook op andere gebieden zijn de verschillen groot. Het belang van goede uitleg en voorlichting in de achterafgelegen dorpen is zeer groot.

Er zijn Village Health Teams en Outreach Teams (medewerkers die met de Kumi Hospital auto naar dorpen toe gaan) die deze belangrijke taak op zich kunnen nemen. Een voorbeeld is het gezondheidsonderzoek dat onlangs door Kumi Hospital is opgestart. In de wijde omgeving waren aankondigingen gedaan met de oproep voor vrouwen om naar het ziekenhuis te komen voor een screening voor baarmoederhalskanker. Een team van medewerkers is speciaal getraind om dit onderzoek te doen. Een goede ontwikkeling want het beginstadium van deze vorm van kanker kan behandeld worden vanuit Kumi Hospital. Echter kwamen deze week berichten binnen vanuit de kleine dorpen dat de vrouwen die positief bevonden waren, door hun man weggestuurd waren uit het gezin uit angst voor de ziekte en de kans op overlijden. Een zeer ongewenste situatie waardoor er nu dus eerst gefocust moet worden op voorlichting in de dorpen. Velen kunnen niet lezen en schrijven, dus moeten er gesprekken gevoerd worden wat uiteraard tijd en geld kost, maar een ontzettend belangrijke stap is om de mensen echt te kunnen helpen.


vrijdag 16 maart 2012

Staff Power

Na een lange tijd van voorbereiden, regelen en coördineren, is het een bijzondere week geweest voor de Kumi Hospital staff: na ruim twee jaar is er weer stroom in de huizen!

Gelukkig hebben de medewerkers van Kumi Hospital via de ESCo ook toegang tot systemen op zonne-energie, want de nationale stroomleverancier Umeme laat het nog steeds regelmatig afweten. Het ziekenhuis kan indien nodig, de generator aanzetten, maar de huizen staan hierop niet aangesloten. Hierdoor konden we afgelopen maandag niet starten met het activeren van de prepaidmeters. Na een hele dag zonder stroom, zijn we dinsdag direct na de Morning Assembly (gezamenlijke start van de dag) aan de slag gegaan.

Iedere meter moest via een code handmatig geactiveerd worden, dus het was een behoorlijke wandeling door alle negen wijken. Ook deze dag was er een aantal uren geen elektriciteit, maar in de vroege ochtend en in de middag flink doorgewerkt zodat we bijna klaar waren totdat Umeme helaas weer uitviel. In de avond kwam de stroom er weer op en zijn toen in het donker de laatste huizen langs gegaan. Iedereen was zo enthousiast en blij! De meesten wilden gelijk een lamp proberen aan te doen om te zien of er licht zou komen! We werden zelfs gebeld door een collega om te vertellen dat de hele familie stond te dansen in huis toen de stroom er eind van de dag weer op kwam. Muziek is echt een onderdeel van het leven in Uganda!

Een beetje comfort kan al een groot verschil maken. Zo zal de prepaidmeter olielampen en oude onveilige schakelaars vervangen. Het zal ook bijdragen aan de motivatie om in dit afgelegen gebied te werken, want naast de aanwezigheid van waterkranen in iedere wijk en eigen grond om gewassen te verbouwen, is er sinds enkele dagen dus ook elektriciteit.  
Nu de prepaidmeters geactiveerd zijn en dus aangesloten op de stroomvoorziening: via de interne bekabeling of anders via de stopcontacten naast de meter, hebben alle medewerkers de mogelijkheid tot stroom in hun huis.

Tijdens de training van Conlog bleek dat er al 5 units beginstroom op iedere prepaidmeter stond ingesteld (wat wel aan Umeme betaald moet worden). Om dit deel van het energieproject feestelijk te starten, hebben alle medewerkers deze vijf units kado gekregen! Hierdoor konden ze na het activeren van de meter, direct ervan genieten zonder eerst energietijd te hoeven kopen. Een mooi begin van het prepaidmeter project!

De afgelopen maanden zijn we, vanuit het energieproject, bezig geweest om de ESCo ook in de toekomst te laten functioneren. Om de medewerkers inspraak te geven en erbij te betrekken, is er een afgevaardigde van iedere wijk vertegenwoordigd in de Energy Board. We hebben deze commissie opgezet als overleg-  en controlefunctie. Zo moet de vooraf betaalde stroom overeenkomen met de energierekening van Umeme, op tijd betaald worden door de ESCo manager en moet er nagedacht worden over onderhoud. Met de Energy Board hebben we bijvoorbeeld besloten om voor het onderhoud van het elektrische (prepaid)systeem, een soort lidmaatschap op te stellen voor alle ruim 150 medewerkers die rondom het ziekenhuis wonen.
Door jaarlijks een bijdrage te leveren, zal er geld beschikbaar zijn voor eventuele reparaties in de toekomst. Het energieproject heeft voorzien in een veilige stroomtoevoer, waar Kumi Hospital weer jaren mee vooruit zal kunnen. Na het betalen van de jaarbijdrage (in kosten vergelijkbaar met 3 broden) wordt de meter geactiveerd en kan het hele gezin gebruik maken van prepaid energie in huis.

Het initiatief van de Stichting Kyoga om in 2009, met hulp van Stichting PicoSol, dit project op te zetten, heeft ertoe geleid dat het wonen rondom Kumi Hospital deze week weer energie heeft gekregen!!









.

zondag 11 maart 2012

Training, Onderzoek en Hulp

In het energieproject stond afgelopen week de training voor het prepaidmeter systeem centraal. Het is ontwikkeld in Zuid-Afrika door Conlog en de software wordt speciaal voor de huizen van Kumi Hospital ingesteld. Om het systeem goed te installeren en te gebruiken, hebben we vier dagen training gehad. Aangezien er energie nodig is om het computersysteem te laten draaien, moest er voor het opstarten een kleine generator naast het ESCo gebouw worden neergezet.
Op de tweede dag van de training hebben we de stroom op het elektriciteitsnetwerk laten zetten dat naar alle wijken van de medewerkers loopt. Een mooi moment, want nu zou blijken of we inderdaad door Umeme (de nationale stroomleverancier) aangekoppeld waren. Vervolgens hebben we de prepaidmeter van de ESCo aangezet.
Om gelijk te controleren of de stroom echt erop kwam, was de lichtschakelaar omgezet. In spanning stonden we met de elektriciens, de trainer, IT manager en ESCo manager te kijken om te zien of de lamp zou gaan branden. Na een periode van ruim elf maanden (en anderhalf jaar voorbereidingstijd door de Stichting Kyoga) werken, wachten en regelen in Uganda, konden we zien of het prepaid systeem het ook echt zou doen. Op het moment dat de lamp aanging, stonden we dan ook met elkaar te juichen!

Nu konden we doorgaan met de training en leren om iedere prepaidmeter in het software programma in te voeren met de naam van de gebruiker en het klantnummer. Vervolgens kregen we uitleg over het uitdraaien van codes wat gekoppeld is aan het tarief van de energie, het oplossen van storingen en invoeren van data in het management systeem. Na veel oefenen, kunnen we nu samen met de IT manager en de ESCo manager het prepaidmeter systeem zelfstandig bedienen. De trainer is inmiddels terug naar Zuid Afrika, dus nu is de tijd gekomen om alle prepaidmeters in de 167 huizen te gaan activeren.

Naast het energieproject, is de Stichting Kyoga ook ingegaan op de hulpvraag van een basisschool in Kumi: de Wiggings Primary School. Samenwerking tussen Kyoga en deze school bestaat al langere tijd en richt zich nu op steun voor watervoorziening. De leerlingen zijn op dit moment afhankelijk van een waterleiding die, zeker in het droge seizoen, te weinig water geeft. De waterput van de naastgelegen Wiggings Secundary School is te klein voor dagelijks gebruik door twee scholen.

Om de mogelijkheden van verbetering van de watervoorziening voor de basisschool te onderzoeken, heeft de Nederlandse Stichting SamSamWater ons geholpen. Jasper en Cedrick, twee waterexperts, zijn voor twee weken naar Uganda gekomen om op vrijwillige basis een veldstudie uit te voeren en informatie te achterhalen bij allerlei instanties.


Naast onderzoek voor de Wiggins Primary School hebben ze ook voor Kumi Hospital een aantal zaken gedaan: het (drink)watersysteem van het ziekenhuis en omwonenden getest en onderzoek gedaan naar mogelijkheden van heropbouw van een kleine dam voor de Kumi Hospital Farm, zodat het vee van de boerderij en omliggende boeren een watervoorraad heeft.
Het onderzoek op de school en in de omgeving trok de aandacht: zo zaten er vier mzungu’s in een houten kano op weg naar het aanzuigpunt van het water in Lake Bisina. Ook vonden de kinderen het maar wat interessant om te zien wat er allemaal rondom de oude dam gebeurde en maakten van klei uit de grond de mannen na. Het advies van SamSamWater gaat ons helpen om deze projecten verder op te zetten. Ook namens Kumi Hospital en Wiggings Primary School bedankt voor jullie hulp!

Op vele manieren ontvangen we steun vanuit Nederland in ons werk voor Kumi Hospital: andere stichtingen waar we mee samen kunnen werken, bedrijven die hulp aanbieden en vrienden/ familie die het energieproject, het ziekenhuis of de mensen om ons heen (financieel) steunen. Met deze hulp hebben we bijvoorbeeld het theeproject kunnen opstarten (dagelijks grote thermoskannen die verdeeld worden over de afdelingen), een solar systeem voor arme gezinnen, dozen steriele handschoenen voor de operatieafdeling en vorig weekend een groot sponsorproject. De scoutinggroep, waar we tot ons vertrek jarenlang (bege)leiding zijn geweest, heeft een grote 24uurs actie gehouden. De opbrengst is overweldigend en we zijn gelijk aan de slag gegaan om dit project voor zonne-energie te gaan uitvoeren. Over enkele weken hopen we op de weblog te laten zien hoe ook de sponsoractie heeft bijgedragen aan de kwaliteit van leven van de patiënten en medewerkers van Kumi Hospital. Iedereen bedankt!

.